Gia Lai quyết tâm thực hiện rà soát hộ nghèo, hộ cận nghèo năm 2025, bảo đảm thực chất, khách quan

Tỉnh Gia Lai tổ chức tập huấn nghiệp vụ rà soát hộ nghèo, hộ cận nghèo cho các địa phương.

Chủ động, nghiêm túc triển khai kế hoạch rà soát hộ nghèo

Theo Kế hoạch, mục đích của công tác rà soát là giúp cho Ủy ban nhân dân các xã, phường; các sở, ban, ngành của tỉnh đánh giá kết quả năm 2025 và cả giai đoạn 2021-2025 thực hiện các chính sách an sinh xã hội giảm nghèo bền vững cho hộ nghèo, hộ cận nghèo và hộ mới thoát nghèo theo chuẩn nghèo đa chiều giai đoạn 2021-2025. Kết quả rà soát để làm cơ sở cho các cấp, các ngành xây dựng kế hoạch, tổ chức thực hiện các dự án, chính sách an sinh xã hội, hỗ trợ giảm nghèo cho các hộ nghèo, hộ cận nghèo và hộ làm nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp, diêm nghiệp có mức sống trung bình, người lao động có thu nhập thấp trong năm 2026.

Tỉnh yêu cầu, việc rà soát phải thật sự khách quan, đảm bảo chính xác, công khai và có sự tham gia của người dân; phải được tiến hành từng bước, đúng quy trình quy định; đồng thời phải thực hiện từ thôn, khu phố; xã, phường.

Về phương pháp rà soát, xác định: rà soát hộ nghèo, hộ cận nghèo qua khảo sát thu thập thông tin của hộ gia đình (tài sản, điều kiện sống) để ước lượng thu nhập và xác định mức độ thiếu hụt các dịch vụ xã hội cơ bản của hộ nghèo, hộ cận nghèo đảm bảo với chuẩn nghèo quy định tại Điều 3 Nghị định số 07/2021/NĐ-CP và Điều 1 Nghị định số 30/2025/NĐ-CP. Xác định hộ làm nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp và diêm nghiệp có mức sống trung bình, người lao động có thu nhập thấp là xác định thu nhập của hộ trong vòng 12 tháng trước thời điểm rà soát, không tính khoản trợ cấp hoặc trợ giúp xã hội từ ngân sách nhà nước vào thu nhập của hộ gia đình.

Thời gian rà soát: Đối với hộ nghèo, hộ cận nghèo, định kỳ mỗi năm 01 lần (thực hiện từ ngày 01 tháng 9 đến hết ngày 14 tháng 12 của năm); thường xuyên hằng năm (mỗi tháng 01 lần, thực hiện từ ngày 15 hằng tháng). Đối với hộ làm nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp và diêm nghiệp có mức sống trung bình, người lao động có thu nhập thấp thực hiện từ ngày 15 hằng tháng.

Kết quả rà soát hộ nghèo, hộ cận nghèo được niêm yết công khai tại nhà văn hóa hoặc nhà sinh hoạt cộng đồng thôn và trụ sở Ủy ban nhân dân cấp xã; thông báo qua đài truyền thanh cấp xã (nếu có) trong thời gian 03 ngày làm việc. Trong thời gian niêm yết, thông báo công khai, trường hợp có khiếu nại của người dân, Ban Chỉ đạo rà soát cấp xã tổ chức phúc tra kết quả rà soát theo đúng quy trình trong thời gian không quá 07 ngày làm việc, kể từ ngày nhận được khiếu nại; niêm yết công khai kết quả phúc tra tại nhà văn hóa hoặc nhà sinh hoạt cộng đồng thôn và trụ sở Ủy ban nhân dân cấp xã trong thời gian 03 ngày làm việc.

Sau khi hết thời hạn niêm yết công khai và phúc tra (nếu có), Ban Chỉ đạo rà soát cấp xã tổng hợp, báo cáo, tham mưu Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã phê duyệt kết quả hộ nghèo, hộ cận nghèo và danh sách hộ thoát nghèo, hộ thoát cận nghèo (sau khi rà soát).

Thực hiện đúng quy trình rà soát

Về quy trình rà soát hộ nghèo, hộ cận nghèo được thực hiện theo Điều 4 Quyết định số 24/2021/QĐ-TTg ngày 16/7/2021 của Thủ tướng Chính phủ quy định quy trình rà soát hộ nghèo, hộ cận nghèo hằng năm và quy trình xác định hộ làm nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp và diêm nghiệp có mức sống trung bình giai đoạn 2022 – 2025 và khoản 2 Điều 43 Nghị định 131/2025/NĐ-CP ngày 12/6/2025 của Chính phủ Quy định phân định thẩm quyền của chính quyền địa phương 02 cấp trong lĩnh vực quản lý nhà nước của Bộ Nông nghiệp và Môi trường; Nghị định số 30/2025/NĐ-CP ngày 24/02/2025 của Chính phủ sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 07/2021/NĐ-CP. Việc rà soát năm 2025 được mở rộng thêm nội dung xác định người lao động có thu nhập thấp, bảo đảm phản ánh kịp thời, đầy đủ các nhóm đối tượng yếu thế trong xã hội.

Để đảm bảo hiệu quả công tác rà soát, tỉnh Gia Lai đã tổ chức tuyên truyền rộng rãi về Kế hoạch rà soát hộ nghèo, hộ cận nghèo và xác định hộ làm nông, lâm, ngư nghiệp có mức sống trung bình, người lao động có thu nhập thấp bằng các hình thức phù hợp đến tận cơ sở để đông đảo người dân biết và chủ động tham gia. Thành lập Ban Chỉ đạo rà soát để chỉ đạo, điều hành thực hiện.

Triển khai Kế hoạch, Sở Nông nghiệp và Môi trường (Thường trực Ban chỉ đạo) chủ trì, phối hợp với các sở, ban, ngành của tỉnh trình Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh kiện toàn lại Ban Chỉ đạo rà soát hộ nghèo, hộ cận nghèo hằng năm và xác định hộ làm nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp, diêm nghiệp có mức sống trung bình giai đoạn 2022-2025 theo cơ cấu thành phần được quy định tại Quyết định số 24/2021/QĐ-TTg; ban hành Quy chế hoạt động của Ban Chỉ đạo. Tập huấn nghiệp vụ điều tra, quy trình và bộ công cụ rà soát hộ nghèo, hộ cận nghèo và quy trình xác định hộ làm nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp và diêm nghiệp có mức sống trung bình, người lao động có thu nhập thấp trên địa bà. Đề xuất Ban Chỉ đạo, thành viên Ban Chỉ đạo kiểm tra, đôn đốc hoạt động rà soát hộ nghèo, hộ cận nghèo và xác định hộ làm nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp và diêm nghiệp có mức sống trung bình, người lao động có thu nhập thấp tại các huyện, thị xã, thành phố; tổng hợp báo cáo Ban Chỉ đạo, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh kết quả rà soát hộ nghèo, hộ cận nghèo trên địa bàn tỉnh. Triển khai ứng dụng công nghệ thông tin trong việc rà soát, quản lý hộ nghèo, hộ cận nghèo, hộ có mức sống trung bình, người lao động có thu nhập thấp trên địa bàn.

Ủy ban nhân dân cấp xã đã ban hành Kế hoạch rà soát hộ nghèo, hộ cận nghèo, hộ làm nông, lâm, ngư nghiệp có mức sống trung bình, người lao động có thu nhập thấp năm 2025 trên địa bàn để chỉ đạo, tổ chức thực hiện công tác rà soát tại địa phương; đồng thời bố trí nhân lực, kinh phí và các điều kiện cần thiết để tổ chức rà soát. Ban Chỉ đạo rà soát cấp xã lựa chọn lực lượng tham gia rà soát tại địa phương từ các thành phần: Công chức phòng Kinh tế và công chức chuyên môn khác tại Ủy ban nhân dân cấp xã; lãnh đạo các tổ chức đoàn thể cấp xã; trưởng thôn, bí thư chi bộ các thôn, bản, tổ dân phố; lực lượng công an xã, trong đó ưu tiên những cá nhân có kinh nghiệm và tinh thần trách nhiệm trong tham gia rà soát những năm trước.

Năm 2025 là năm chuyển tiếp giữa hai giai đoạn chuẩn nghèo, do đó các địa phương cần tổ chức thực hiện song song việc rà soát theo chuẩn hiện hành (giai đoạn 2021 – 2025) và chuẩn bị các điều kiện triển khai chuẩn nghèo mới (2026 – 2030) theo hướng dẫn của Trung ương, bảo đảm tính kế thừa và kịp thời trong thực hiện chính sách an sinh xã hội.

Với sự chỉ đạo quyết liệt của tỉnh, sự phối hợp của các ngành và sự tham gia của người dân, Gia Lai phấn đấu hoàn thành việc rà soát hộ nghèo, hộ cận nghèo năm 2025 đúng tiến độ, đảm bảo chất lượng, góp phần quan trọng trong thực hiện mục tiêu giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế – xã hội của địa phương./.

Hồng Phượng | tcnnld.vn